Workshops 'Kijken in de ogen van de ander' - 11 februari 2026

Werken aan ‘goed contact’ voor ‘het goede leven’
Door: Alke Wisselink – docent onderzoeker lectoraat Centrum voor Samenlevingsvraagstukken / Social Work

Goed contact’ is van het allergrootste belang voor ‘het goede leven’ van mensen met (langdurige) psychose in o.a. beschermende woonvormen. Niet alleen voor henzelf maar ook voor hun naastbetrokkenen zoals familie en hun zorgverleners. In deze workshop worden vier belangrijke relationele aspecten van ‘goed contact’ geïntroduceerd: Gelijkwaardigheid, Gedeelde realiteit, Community en Nabije continuïteit. Deze aspecten staan echter vaak (of soms zelfs voortdurend) onder druk in het contact. Samen vormgeven aan ‘goed contact’ is een hele kunst. Deze workshop helpt deelnemers om de vier aspecten in eigen leven en/of werk te herkennen.

Hoe kijk jij naar gevangenen?
Door:

• Maaike Broeksema – diaconaal pastor in de gevangenis;
• Wytze Plantinga – justitiepredikant

Wat zie je als je hen in de ogen kijkt? In deze workshop willen we ingaan op het werken in een justitiële setting. Met elkaar denken we na over de vraag hoe we denken over mensen die gevangen zitten. Moeten we naar hen omzien? Of is het ‘eigen schuld, dikke bult? Is werken in een gevangenis alleen geschikt voor professionals? Of kunnen vrijwilligers of jij persoonlijk daarin wat betekenen? Zo ja, hoe dan. Tijdens deze workshop zoeken we met elkaar naar antwoorden op deze vragen.

Cultuursensitief werken
Door:

• Anne Dreke Deddens – Cultureel Antropoloog / Onderzoeker Centrum voor Samenlevingsvraagstukken / docent Social Work;
• Mohammed Abdulhamid – Jeugd- en gezinswerker bij Sociaal wijkteam West Zwolle / Lid Vakteam Cultuur Sensitief werken;
• Nina Palil – Sociaal Werker Wijkteam Oost Zwolle / lid Vakteam Cultuur Sensitief werken.

Hoe maak je werkelijk contact in een context van culturele verschillen? In deze workshop nemen we je mee in hun gezamenlijke onderzoek naar cultuursensitief werken binnen in het sociaal domein.
Vanuit het vakteam Cultuur Sensitief Werken verkennen we het cultureel interview als methode om beter aan te sluiten bij de leefwereld van de ander. Met behulp van antropologische kernbegrippen emic (het perspectief van binnenuit) en etic (het perspectief van buitenaf) onderzoek je in deze workshop hoe je je eigen aannames herkent en hoe beide perspectieven elkaar kunnen versterken in de praktijk van sociaal werk, zorg en pastoraat.
De workshop is interactief en biedt ruimte voor reflectie en oefening.

Zorgzaam bestaan – de visie van J.A. van den Brink-Tjebbes
Door: Bart Cusveller – voormalig lector Verpleegkundige beroepsethiek en Zorg en zingeving / filosoof / senior docent-onderzoeker academie Health care / auteur. 

Leven als mens gaat niet vanzelf. Daar moet voor gezorgd worden. Maar wat is dat, leven als mens? En wat is zorgen? Volgens sommigen was J.A. van den Brink-Tjebbes (1924-2014) in Nederland de meest oorspronkelijke denker over het vak van de zorgverlening. Zij had in navolging van Emmanuel Levinas heel radicale opvattingen over het menszijn als zorgzaam bestaan. Zij zag het zich verbinden met de vreemde Ander als de basis van de beroepen waarvoor Viaa opleidt. Maar is dat in de praktijk van alledag niet al te radicaal? Stof voor een interessante workshop tijdens onze werkvelddag.

Bart Cusveller leidt de workshop aan de hand van zijn recente boek Zorgzaam bestaan. De verpleegvisie van J.A. van den Brink-Tjebbes.

Atlas van de Belevingswereld
Door: Annemiek de Jonge – Theoloog; docent; senior-onderzoeker lectoraat Zorg en Zingeving.

In deze workshop gaan we aan de slag met de Atlas van de Belevingswereld. Deze atlas hebben we in eerder onderzoek al gebruikt om op een creatieve manier bezig te zijn met verandering en in deze workshop leer je om aan de hand van de kaarten van de Atlas van de belevingswereld na te denken over wat je zou kunnen doen en laten in ontmoeting met een ander. Wil je creatief verwerken wat je gehoord en meegemaakt hebt deze middag? Kom dan vooral deelnemen!

Wie hoort erbij? Werken met groepen: bewaken van de grens of voeden vanuit het centrum
Door: Betty Langeler – theoloog / docent Theologie; Missiologie; Beroepshouding; Internationalisatie.

In deze workshop bespreken we twee verschillende manieren om naar groepen te kijken. Paul Hiebert beschrijft deze manieren als Bounded en Centred set. We gaan ontdekken hoe deze diverse manieren van kijken ons kunnen helpen in het kijken naar en spreken en werken met (groepen) mensen.

Improvisatie theater
Door: Sjoerd Haga – systeemtherapeut / trainer / docent Social Work

In deze ervaringsgerichte, lichaamsgerichte workshop onderzoeken we hoe je contact maakt met iemand die je (nog) niet kent. Wat gebeurt er in je lichaam bij ontmoeting? Hoe stem je af zonder vaste woorden of rollen?​
We werken met speelse en toegankelijke oefeningen uit het improvisatietheater. Niet om te presteren, maar om te oefenen in aanwezig zijn, luisteren, volgen en reageren in het moment. Zo ervaren we hoe verbinding ontstaat, waar spanning zit en wat helpt om open te blijven naar de ander.​

​De workshop is laagdrempelig; ervaring met theater of lichaamswerk is niet nodig. We sluiten af met een korte reflectie op wat deze manier van ontmoeten kan betekenen voor je (professionele) praktijk.

Kijken & Wandelen
Door: Ingrid Plantinga – docent Theologie/Godsdienst

Bij deze activiteit hoef je even niet in de ogen van een ander te kijken, maar kijk je aandachtig om je heen. In stilte en zelfstandig maak je een wandeling in het mooie Wezenlandenpark naast Viaa. Wandelend en kijkend zoek je naar een beeld dat past bij wat jij meeneemt van deze dag. Je maakt daar een foto van en deelt dit bij terugkomst op Viaa met een van de andere deelnemers.